Clubhistorie

Het voetbal in Volendam is in 1920 begonnen. Dat gebeurde samen met wat Edamse voetballers die in het eigen stadje niet in het eerste elftal van hun plaatselijke club konden komen. De eerste Volendamse voetbalclub werd Victoria genoemd. De clubkleuren waren zwart/rood. Dat duurde tot 1929 en is toen is op niet echt verklaarbare reden overgestapt naar het huidige oranje/zwart. De kleuren die Volendam later de bijnaam ‘het andere oranje’ gaf, zijn waarschijnlijk terug te voeren op de katholieke Kolpingbeweging.

Op aandrang van de kerk werd de club een katholieke vereniging en speelde het alleen nog tegen andere katholieke voetbalteams. In die tijd veranderde de naam Victoria ook langzaam naar ‘Volendam’. De club is in de katholieke voetbalbond zeer succesvol en wordt dan ook in 1935 en 1938 Nederlands RKF-kampioen.

 Diverse teamfoto's uit de jaren vlak na de oprichting


De tweede wereld oorlog betekent voor de club het einde als katholieke vereniging omdat dit door de Duitsers wordt afgeschaft. Er komt één Nederlandse voetbalbond waarvoor dan ook Volendam gaat spelen. Volendam werd niet ingedeeld in de hoogste klasse van deze bond (de huidige KNVB) maar in de tweede klasse. In 1952 wordt Volendam kampioen van deze klasse maar verliest de wedstrijd om promotie tegen Stormvogels en een jaar later is EBOH te sterk voor de wijdbroeken.

Bij de intrede van het betaald voetbal doet Volendam direct mee. Omdat eerst de beste spelers naar de profclub Alkmaar vertrokken, moest er ingegrepen worden. Door het uitgeven van obligaties kon de club aan geld komen voor een licentie en om de spelers te betalen zodat deze niet langer meer vertrokken. Al werd dat gedaan buiten het eigen bestuur om omdat deze tegen betaald voetbal waren. Uiteindelijk ging het bestuur overstag om toch een semi-professionele club te worden. Vooral Jaap Buys (Oloot), dokter Duin en Jan Runderkamp waren heel belangrijk bij de omschakeling naar een betaald voetbalclub.

 Foto's van de bekerfinale's in 1958 en 1995


In 1958 beleefde Volendam één van zijn hoogte punten. Na een mooie reeks wedstrijden in de KNVB beker speelde Volendam in het Olympisch stadion de bekerfinale tegen Sparta. Helaas werd er met 4-3 verloren. Bij Sparta speelde de Volendammer Jany Schilder die voor maar liefst een ton verkocht was aan de Rotterdammers. Een voor die tijd het grootste transferbedrag. Een jaar na de verloren bekerfinale promoveerde Volendam voor het eerst naar de eredivisie na een 1-4 overwinning op Limburgia.

Na één seizoen eredivisie degradeerde Volendam, maar een jaar later was de club alweer terug op het hoogste niveau. In de beslissende wedstrijd tegen Helmondia’55 scoorde Dick Tol maar liefst vijf keer. De Volendammer spits was in die jaren een supergoalgetter wat hem in 1962 ook topscorer van Nederland maakte. De Knoest, zoals zijn bijnaam luidde speelde vijftien jaar voor de club en scoorde maar liefst 276 keer.

  Diverse foto's van de talrijke promotiefeesten


In 1977 splitste RKSV Volendam zich op in FC Volendam (profs) en RKAV Volendam (amateurs). De FC pendelde jaren lang tussen de eredivisie en de eerste divisie. Er is geen club in Nederland die zoveel promoveerde en weer degradeerde (acht keer). Daardoor kreeg Volendamse club de bijnaam ‘de heen en weer’, wat ook op de traditionele botter stond. Toch speelde het ook elf seizoenen op rij in de eredivisie. Onder leiding van Jan Brouwer werd het in 1987 kampioen en zou pas in 1998 weer degraderen. In die seizoenen liet Volendam zich flink horen in de hoogste Nederlandse voetbal competitie. In 1990 en 1993 eindigde het maar liefst als zesde op de ranglijst. In 1995 speelde het zijn tweede bekerfinale. In de Rotterdamse Kuip werd nipt met 1-2 verloren van Feyenoord.

De degradatie in 1998 was de inleiding van een zwarte periode voor de club. Door de bouw van het stadion uit eigen middelen, het Bosman-arrest en de wegvallen van de inkomsten van tv zender Sport7 kon Volendam maar ternauwernood ontsnappen aan een faillissement. Ook de sportieve resultaten waren ver onder de maat. Nadat de club flink gesaneerd had en voornamelijk spelers uit de eigen jeugd contracteerde, zorgde trainer Henk Wisman vanaf 2000 weer voor de omslag. De club behaalde in december 2000 een periodetitel die groots werd gevierd. Maar dat feest duurde niet lang, want de cafébrand tijdens het oud en nieuw sloeg een diep gat slaat in de Volendammer gemeenschap.

Enkele van de vele bekende voetballers die de club voort bracht


In 2003 werd er weer massaal gefeest op de dijk toen de club via de nacompetitie de achtste promotie behaalde. Duizenden fans vierden op de bekendste dijk van Nederland een ongekend feest. De terugkeer in de eredivisie duurt maar een jaar. De club weet rechtstreekse degradatie te voorkomen maar de nacompetitie wordt het toch fataal.

In 2008 schrijven de wijdbroeken opnieuw geschiedenis. Het wordt namelijk kampioen van de eerste divisie waardoor het rechtstreeks promoveert naar de eredivisie. Met deze negende promotie naar het hoogste nivaeu doet het de naam ‘Heen en weer’ nog steeds eer aan. Het is de zesde keer dat de Volendammers kampioen worden in de eerste divisie, daarmee is het ook de succesvolste club op dat niveau. De terugkeer in de eredivisie is helaas opnieuw van korte duur, het degradeert rechtstreeks naar de Jupiler League. Het behaalt onder trainer Frans Adelaar wel de halve finale van de KNVB beker.

Bronvermelding:
FC Volendam
50 Jaar betaald voetbal (uitgave Voetbal International)
Nationaal Beeldarchief
ANP Archief
Kampioen eerste divisie:
6x, 1958/59, 1960/61,1966/67, 1969/70,1986/87, 2007/08

Verliezend bekerfinalist:
2x, 1957/58, 1994/1995

Grootste overwinning:
7-0, 11 juni 1961 Volendam - Helmondia'55

Hoogste klassering:
6, Eredivisie (2x)

Meeste doelpunten voor:
90, Eerste divisie, 1966/67, 2007/08

Speler met de meeste wedstrijden:
444, Johan Steur

Speler met de meeste goals:
276, Dick Tol

Topscorer eredivisie:
1961/62 Dick Tol (27)

Topscorer eerste divisie:
1956/57 Dick Tol (36)
1966/67 Dick Tol (31)
1980/81 Wim Tol (19)
2007/08 Jack Tuyp (26)
2011/2012 Jack Tuyp (20)
2012/2013 Jack Tuyp (27)